Zdazyc przed Europa

Dnia 25-11-06 o godz. 4:00 wyruszylem z Czestochowy, po drodze krótka wizyta w Krakowi skad juz razem z Tomkiem ruszylismy w strone mimo wszystko jeszcze dzikiego kraju – Rumuni okolo godziny 16:00 przekroczylismy granice Wegiersko-Rumunska, po drodze kilka postojów, miedzy innymi w Wegierskim miasteczku o nazwie Tokaj.
Naszym glównym celem byl kanion polozony w okolicy miasta Turda. Turda jest miasteczkiem oddalonym o okolo 30km od Cluj-Napoka, drugiego co do wielkosci miasta Rumuni. Kanion nosi nazwe CHEILE TURZII.
Cheile Turzii znajduje sie w górach Apuseni, sciany kanionu wznosza sie na brzegach rzeki Hasdate na dlugosci kilku kilometrów, lite sciany kaniony wznosza sie na wysokosc 250m. Skala to wapin.
Caly rejon kaniony podzielony jest na okolo 15 sektorów które znajduja sie po obu stronach rzeki w blizszej badz dalszej (czytaj wyzszej) odleglosci od jej brzegów. Jako, iz na polskich stronach internetowych nie udalo sie znalezc informacji na temat wspinania w tym rejonie, na pierwszy ogien wybralismy, jak nam sie wydawalo najblizszy naszemu miejscu biwakowemu, sektor Poligonul „Timpuri Noi”. Wspinanie oferowane przez ten sektor odbywa sie po drogach VI ( skala trudnosci to skala UIAA) po dobrych chwytach i VII po plycie z niewielkimi chwytami. Drogi do 20m dlugosci, asekuracja na drogach zadawalajaca. Jednak jak sie okazalo dostanie sie z glównego szlaku pod ten sektor zabralo nam okolo 20min, po malo ewidentnej sciezce, wystawa sciany jest poludniowa i mimo tego ze byl to juz koniec pazdziernika slonce nas skutecznie przegonilo.
Po znalezieniu sie ponownie na solidnym szlaku i w cieni scian kanionu, postanowilismy rozejrzec sie za latwiejszymi do osiagniecia sektorami i tak natknelismy sie na drogi startujace z samego szlaku w sektorach Turnul Galben I i II. Sektory te to pionowe plyty oferujace drogi o przewadze trudnosci VII i VIII, drogi o dl. do 20m.
Zostawiajac pionowe sciany za soba minelismy kilkuset metrowe sciany sektora Peretele Urias gdzie start w kilka dróg rozpoczyna sie z samej rzeki?. Przechodzac jeszcze obok kilka imponujacych swa wysokoscia sektorów i mijajac znajdujace sie w polowie kanionu zródelko zasilajace wody rzeki Hasdate, dotarlismy pod przyjemnie wygladajacy i oferujacy drogi o trudnosciach od V do IX sektor Pestera Cetateaua Mica. Sektor oferuje wspinanie po drogach pionowych z miejscami lekko przewieszonymi, dodatkowa atrakcja tego miejsca jest znajdujaca sie tam obszerna jaskinia.
Kolejny dzien rozpoczelismy od wspinania w sektorze Turnul Galben II. Kolejne odwiedzone sektory to znajdujacy sie na koncu kanionu Gabor Feri + Coltul Morarilor , gdzie mozna bylo sie wspinac po drogach kilku wyciagowych jak i o dlugosci do 25m. Wspinanie w pionowych plytach z miejscami lekko przewieszonymi.
Asekuracja na drogach, które zrobilismy lub próbowalismy zrobic byla zadawalajaca, czesc dróg posiada spity z solidnymi katownikami badz plakietkami nowsze drogi posiadaja bolty i plakietki, stanowiska zjazdowe wykonane sa glównie z jednego punktu, choc spotkalismy drogi wyposazone w asekuracje z haków, ogólne wrazenie dotyczace asekuracji jest pozytywne.
Choc mozliwosci eksploracyjne rejonu sa jeszcze ogromne to natknelismy sie na kilku drogach na dokrecane badz kute chwyty.
W porównaniu z wielkoscia calego kanionu ilosc dróg jest niewielka, na najwiekszych scianach jest zaledwie kilka dróg, kilka sektorów oddalonych jest od glównego szlaku o okolo 30-40min podejscia gdzie niestety nie dotarlismy, a w okolicy których znajduja sie sciany gdzie nie istnieja zadne drogi.
Informacje praktyczne dotyczace rejonu Cheile Turzii, jesli chodzi o dojazd to my przekraczalismy granice w Piwnicznej-Zdrój, nastepnie na Slowacji przez Presov i Kosice do granicy z Wegrami w miasteczku Tornyosnemeti, Wegry jadac przez miasteczka Gonic, Mad, Tokaj docieramy do Nyiregyhaza skad do miasta Mateszalka i dalej do granicy z Rumunia w miasteczku Szamostatarfalva. W Rumunie przez miasto Satu Mare, Zalau, Cluj-Napoka do miasta Turda stad przez miasteczko Mihai Viteazu i Cheia. W miasteczku Cheia po przejechaniu przez most natkniemy sie na kierunkowskazy prowadzace nas juz bezposrednio do schroniska Cheile Turzii, budynek polozony jest w wielkim zaglebieniu znajdujacym sie na rozleglym plateau, droga w dól do schroniska z plateau jest kamienista i dosc stroma.
Noclegi: podczas naszej wizyty w kanionie schronisko, które sie tam znajduje bylo remontowane, w okolicy schroniska istnieje wiele miejsc dogodnych do biwakowania, wode pitna bralismy ze schroniska, zakupów najlepiej dokonac w któryms z mijanych miast, bo choc przy samym schronisku znajduje sie sklepik po sezonie wakacyjnym jest on zamykany.
Ceny w Rumunii porównywalne z cenami u nas w kraju, jedynie produkty spozywcze sa tansze. Z tankowaniem gazu do pojazdu nie bylo wiekszych problemów.
Drugi rejon, który udalo nam sie odwiedzic znajduje sie w okolicach miasta Suncuius, miasto to znajduje sie w polowie drogi miedzy miastami Cluj-Napoka a Oradea. Rejon nosi nazwe SUNCUIUS, podzielony jest na trzy glówne sektory, caly rejon oferuje kilkadziesiat dróg czysto sportowych do dlugosci 35m, wszystkie drogi posiadaja komplet stalych punktów asekuracyjnych oraz stanowiska zjazdowe. Skala to wapien posiadajacy dobre tarcie.
Sektory: Faleza „Unguru Mare” i Faleza de sub castel, znajduja sie bezposrednio nad rzeka Crisul Rapede, nad która w okolicach opisywanego rejonu rozpiete sa dwa wiszace mosty, jeden z nich sluzy do dostania sie do sporych rozmiarów jaskini, jaskinia nosi nazwe Vantului w jej srodku wytyczona jest sciezka edukacyjna na której, znajduja sie gabloty zawierajace szczatki fauny jaskini. Drugim mostem dostajemy sie na pole namiotowe i do sektorów: Faleza de sub castel i La Surplomba
Najdluzsze drogi i zarazem najladniejsze (ocena subiektywna) oferuje sektor Faleza de sub castel, a droga godna polecania jest droga Hakuna Matata oferujaca trudnosci stopnia VII (skala UIAA), wspinanie w sektorze jest plytowe.
W sektorze La Surplomba znajdziemy drogi o trudnosciach 8 i wiecej, jedynie droga Fisura Rosie to VI+/VII-. Drogi posiadaja fragmenty przewieszone, na kilku drogach tego sektora znajdziemy dokrecane chwyty, dlugosc dróg waha sie glównie od 10 do 20m.
Ostatnim sektorem jest Faleza „Unguru Mare”, sektor najbardziej zatloczony przez wspinaczy (pod skaly mozna podjechac autem) jak i przez turystów odwiedzajacych jaskinie Vantului, znajdujaca sie nieopodal sektora. Wspinanie w trudnosciach od VI- do X (najtrudniejsza droga calego rejonu Amnezia), wspinanie raczej plytowe z fragmentami przewieszonymi, dlugosc dróg do 12m. W poblizu skal znajduje sie male pole namiotowe.
Dojazd do Rejonu: z trasy E 60 Cluj Napoca – Oradea, w miescie Topa de Cris kierujemy sie na miasto Vadu Crisului z skad za znakami jedziemy do miasteczka Suncuius. Przejezdzajac przez miasteczko na skrzyzowaniu miedzy stacja kolejowa a mostem nad rzeka Crisul Rapede skrecamy w lewo po okolo 1,5km przed przejazdem kolejowym zjezdzamy w prawo na szutrowa droge, skad juz za kierunkowskazami osiagamy pole namiotowe rejonu Suncuius.
W prowiant mozna zaopatrzyc sie w miasteczku Suncuius. Za wode pitna sluzyla nam woda mineralna zakupiona w miasteczkowym sklepiku , gdyz sklepik na polu namiotowym oferowal jedynie napoje wyskokowe?
Podsumowujac: cala Rumunia usiana jest wieloma rejonami wspinaczkowymi, poczawszy od wspinana czysto sportowego na wspinaniu górskim konczac, dodatkowym atutem jest to iz ceny produktów spozywczych oraz noclegi sa tansze. Dobrym sposobem na robienie zakupów sa supermarkety, gdyz bariera jezykowa w kontaktach miedzyludzkich w tradycyjnych sklepach jest dosc duza. Najlepszym sposobem poruszania sie po Rumuni jest wlasny pojazd, nie natknelismy sie na strózów prawa którzy pod byle pretekstem chcieliby wyciagnac od nas pieniadze, nie spotkalismy tez zadnych mafiosów czyhajacych na nasze skarby. Rumunia prócz rejonów wspinaczkowych posiada wiele rejonów jaskiniowych i trekkingowych, a w miastach mozna zobaczyc wiele pomników i ciekawych budowli . Informacje na temat wspinania mozna uzyskac szperajac w internecie, Tomek sciagnal przewodniki ze strony wwww.ROclimbing.netwwww.escalada.go.ro

Patryk Dudek